PHONG THỦY LÀ KHOA HỌC?

Tiếp theo 1
Kính thưa ông Nguyễn Văn Tuấn.
Mặc dù không hân hạnh được gặp và quen biết ông, nhưng qua một thành viên trên diễn đàn của chúng tôi giới thiệu, chúng tôi được biết ông là một nhà khoa học có uy tín ở nước ngoài và là người quan tâm đến đề tài này. Ông đã thể hiện quan điểm của mình qua bài viết trên mà tôi xin được phép trình bày lại trong đề tựa này của diễn đàn. Với tư cách là một người chủ trì cuộc hội thảo “Tính khoa học của Phong thủy” tôi tự nhận thấy phải có trách nhiệm minh chứng điều này cho rõ ràng với danh chính ngôn thuận trước các nhà khoa học thật sự đang quan tâm. Bởi vậy, tôi rất hân hạnh nếu ông đồng ý trao đổi vấn đề này trên blog của ông hay tại đây.
Trước hết tôi thừa nhận với ông một điều là: Nếu như chúng ta tiếp nhận những tri thức phong thủy từ những bản văn có nguồn gốc từ cổ thư chữ Hán – thuộc về một nền văn hóa được mặc nhiên thừa nhận là nơi sản sinh ra Phong Thủy thì sẽ không thể nào minh chứng được tính khoa học của nó. Điều này đã được các nhà khoa học thực sự lên tiếng và chúng tôi cũng chia sẻ sự nhận thức này. Chính những nhà khoa học Trung Quốc, nơi tự coi là cái nôi của Phong thủy cũng cho rằng nó không có cơ sở khoa học.
Tuy nhiên vấn đề lại hoàn tòan không đơn giàn như vậy.
Trước hết tôi xin trình bày với ông và các quí vị đang quan tâm xem tựa đề này về những tiêu chí cho một lý thuyết hoặc phương pháp khoa học. Để thay cho lời diễn giải, tôi xin đưa lên đây bài viết trước đó liên quan đến lý học Đông phương – cụ thể là thuyết Âm Dương Ngũ hành để ông và quí vị có thể tham khảo – trong bài viết số 43 của trang có đường link này::
http://www.lyhocdongphuong.org.vn/diendan/…40&start=40
Tôi sẽ tiếp tục trình bày rõ hơn và trực tiếp những vấn đề ông đã đặt ra trong bài viết của ông.
Xin cảm ơn sự quan tâm. 
——————————————–
Thưa quí vị quan tâm
Từ lâu chúng tôi đã xác định rằng: Không thể minh chứng được tính khoa học trong lý học Đông phương nói chung – trong đó có bộ môn Phong Thủy – nếu chỉ căn cứ vào những gì còn lại của thuyết Âm Dương Ngũ hành được ghi nhận trong các bản văn chữ Hán cổ. Bởi tính thiếu nhất quán, thiếu hệ thống và bất hợp lý với những sự giả thích hoàn toàn mơ hồ.
Nhưng chúng tôi cũng chứng minh rằng: Nguồn gốc và lịch sử thuyết Âm Dương Ngũ hành từ nền văn hiến Việt và căn cứ trên những di sản còn lại của nền văn hiến này, đã hiệu chỉnh và phục hồi lại học thuyết này cùng với tất cả những vần đề liên quan đến nó thì mọi việc sẽ hoàn toàn khác hẳn và nó đã minh xác một giá trị tri thức khoa học thật sự và hoàn toàn phù hợp với tiêu chí khoa học.

Quí vị có thể tham khảo bài viết này qua đường link dưới đây:
http://www.lyhocdongphuong.org.vn/diendan/…showtopic=10221
Tiêu chí khoa học mà chúng tôi luôn tuân thủ là:
Một giả thuyết khoa học được coi là đúng nếu nó giải thích một cách hợp lý hầu hết những vấn đề và hiện tượng liên quan đến nó một cách có hệ thống, nhất quán, hoàn chỉnh có tính khách quan, tính quy luật và khả năng tiên tri.
Căn cứ vào tiêu chí khoa học này, chúng tôi đối chiếu với những giá trị đích thực của Thuyết Âm Dương Ngũ hành phục hồi nhân danh nền văn hiến Việt trải gần 5000 năm lịch sử thì chúng hoàn toàn thỏa mãn. Nhưng với những kết quả ban đầu của các công trình nghiên cứu liên quan, chúng hoàn toàn chưa được phổ biến một cách rộng rãi. Bởi vậy, sẽ hoàn toàn không có gì ngạc nhiên khi nó chưa được chia sẻ và sự quan tâm phổ biến với các nhà khoa học thuộc tri thức khoa học hiện đại, vốn nhìn nhận nền Lý học Đông phương qua những giá trị của nó từ các bản văn chữ Hán cổ. Dó đó, chúng tôi coi việc trao đổi với ông Nguyễn Văn Tuấn – là một nhà khoa học có tên tuổi – tuy không được hân hạnh trực tiếp – nhưng sẽ là một cơ hội để làm sáng tỏ chân lý.
Trong bài viết của mình, ông Nguyễn Văn Tuấn đã đưa ra những khái niệm khoa hoc để nhận xét so sánh với Lý học Đông phương, mà cụ thể là môn Phong Thủy – một trong những bộ môn ứng dụng quan trong của nền Lý học Đông phương.
Ông Nguyễn Văn Tuấn viết:
Trích dẫn
Nói một cách ngắn gọn, khoa học là tập hợp những phương pháp trí tuệ và phương pháp thực tiễn dùng để diễn tả và giải thích những hiện tượng quan sát được hay suy đoán được, trong quá khứ hay hiện tại, nhằm xây dựng một hệ thống tri thức mà chúng ta có thể bác bỏ hay xác nhận được. Khoa học là một phương pháp suy nghĩ và hành động nhằm vào mục đích hiểu và cảm nhận được thế giới chung quanh một cách trực tiếp hay gián tiếp, quá khứ hay hiện tại. Những phương pháp trí tuệ bao gồm linh cảm, ước đoán, tư tưởng, giả thuyết, lí thuyết, và mô hình. Những phương pháp thực tiễn bao gồm bối cảnh của nghiên cứu, thu thập dữ kiện, hệ thống hóa dữ kiện, cộng tác cùng đồng nghiệp, thí nghiệm, tìm tòi và khám phá, phân tích thống kê, viết báo cáo khoa học, trình bày trong các hội nghị khoa học, và công bố kết quả nghiên cứu.

Khoa học dựa vào sự thật (facts). Những sự thật phải được quan sát hay thu thập bằng những phương pháp khách quan. Khoa học dựa vào những sự thật có thể thấy, có thể nghe, có thể sờ được, chứ không dựa vào kinh nghiệm cá nhân hay suy luận theo cảm tính. Điều quan trọng và cần thiết trong khoa học là không chỉ sự thật, mà là sự thật có liên quan đến vấn đề đang được điều tra. Những sự thật này phải được thu thập (i) có tổ chức, trực tiếp, và khách quan; (ii) độc lập với lí thuyết; và (iii) một cách tin cậy để làm nền tảng cho suy luận.
Tôi không thấy phong thủy có những đặc tính “sự thật” nào cả. Đi sâu và cụ thể hơn, chúng ta có thể so sánh vài đặc điểm của khoa học và phong thủy để rõ hơn như sau:

Đặc điểm thứ nhất của khoa học là công khai. Tất cả những phát hiện, khám phá của khoa học được lưu truyền chủ yếu trong các tập san chuyên khoa, những tập san này được giới chuyên môn quản lí và điều hành. Các báo cáo được chấp nhận công bố trong các tập san này đều được các đồng nghiệp kiểm tra về sự chính xác và phương pháp, bằng những tiêu chuẩn khách quan; do đó phẩm chất của chúng khá cao và đáng tin cậy.
Còn đối với phong thủy, chúng ta không biết được chính xác những cách trang trí nội thất hay xây dựng nhà cửa theo phong thủy có thật sự có hiệu quả hay không. “Hiệu quả” ở đây là những “outcome” mà những người theo thuyết phong thủy tuyên bố như an bình thịnh vượng. Hầu như những bằng chứng về hiệu quả của phong thủy chỉ là những giai thoại, thậm chí huyền thoại, chứ chưa được phân tích một cách có hệ thống. Do đó, có thể nói rằng bằng chứng về hiệu quả của phong thủy không mang tính khoa học.

Đặc điểm thứ hai của khoa học là tất cả kết quả nghiên cứu đều phải có khả năng tái xác nhận (repeatability). Nói một cách khác, nếu giả có một nghiên cứu đã được công bố bởi một nhà khoa học nào đó; nếu một nhà nghiên cứu khác lặp lại nghiên cứu đó bằng những phương pháp và với điều kiện đã được mô tả, phải đạt được những kết quả tương tự.
Còn phong thủy, chúng ta không biết kết quả có khả năng lặp lại hay được kiểm tra hay không. Như nói trên, những thành công của phong thủy, nếu có, thường được mô tả một cách mù mờ, ỡm ờ, để cố tình không cho người khác biết rõ là họ đã làm gì và làm bằng cơ chế nào.

Đặc điểm thứ ba của khoa học là logic. Khoa học thuyết phục bằng bằng chứng, bằng lí luận dựa vào logic hay lập luận của toán học, bằng cách dựa vào dữ kiện, không đi ra ngoài dữ kiện.

Trên đây là đoạn trích dẫn quan trong trong bài viết của ông Nguyễn Văn Tuấn, có thể coi tiêu chí khoa học cho một lý thuyết hoặc một phương pháp được coi là khoa học. Để khỏi phải biện minh, đối chiếu và so sánh với tiêu chí khoa học mà chúng tôi đã trình bày. Chúng tôi chấp nhận tiêu chí của ông Nguyễn Văn Tuấn và lấy chính tiêu chí đó để so sánh với phương pháp ứng dụng của phong thủy Đông phương và chứng minh tính khoa học của phong thủy ngay trên tiêu chí mà ông đã đưa ra.
Như vậy, chúng tôi đồng ý căn cứ vào ngay tiêu chí của ông Nguyễn Văn Tuấn cho một phương pháp hoặc một lý thuyết khoa học để xác định tính khoa học của phương pháp luận và các nguyên tắc ứng dụng của Phong thủy, trên cơ sở nó có thỏa mãn những tiêu chí khoa học mà ông Tuấn đưa ra hay không? Mặc nhiên, nếu nó thóa mãn những tiêu chí này thì phong thủy sẽ được xác nhận là một môn khoa học ít nhất theo tiêu chí khoa học của ông Tuấn.
Chúng ta lần lượt xét các tiêu chí này.
Trong đoạn thứ nhất, ông Tuấn viết:

1 * khoa học là tập hợp những phương pháp trí tuệ và phương pháp thực tiễn dùng để diễn tả và giải thích những hiện tượng quan sát được hay suy đoán được, trong quá khứ hay hiện tại, nhằm xây dựng một hệ thống tri thức mà chúng ta có thể bác bỏ hay xác nhận được.

2 * Khoa học là một phương pháp suy nghĩ và hành động nhằm vào mục đích hiểu và cảm nhận được thế giới chung quanh một cách trực tiếp hay gián tiếp, quá khứ hay hiện tại. Những phương pháp trí tuệ bao gồm linh cảm, ước đoán, tư tưởng, giả thuyết, lí thuyết, và mô hình. Những phương pháp thực tiễn bao gồm bối cảnh của nghiên cứu, thu thập dữ kiện, hệ thống hóa dữ kiện, cộng tác cùng đồng nghiệp, thí nghiệm, tìm tòi và khám phá, phân tích thống kê, viết báo cáo khoa học, trình bày trong các hội nghị khoa học, và công bố kết quả nghiên cứu.

3 * Khoa học dựa vào sự thật (facts). Những sự thật phải được quan sát hay thu thập bằng những phương pháp khách quan.

4 * Khoa học dựa vào những sự thật có thể thấy, có thể nghe, có thể sờ được, chứ không dựa vào kinh nghiệm cá nhân hay suy luận theo cảm tính. Điều quan trọng và cần thiết trong khoa học là không chỉ sự thật, mà là sự thật có liên quan đến vấn đề đang được điều tra. Những sự thật này phải được thu thập (i) có tổ chức, trực tiếp, và khách quan; (ii) độc lập với lí thuyết; và (iii) một cách tin cậy để làm nền tảng cho suy luận.

Căn cứ trên các tiêu chí này chúng ta thấy yêu cầu như sau:
TIÊU CHÍ I
1 * khoa học là tập hợp những phương pháp trí tuệ và phương pháp thực tiễn dùng để diễn tả và giải thích những hiện tượng quan sát được hay suy đoán được, trong quá khứ hay hiện tại, nhằm xây dựng một hệ thống tri thức mà chúng ta có thể bác bỏ hay xác nhận được. 
Từ yêu cầu này, chúng ta so sánh với phương pháp ứng dụng của phong thủy:
– Phong thủy Lạc Việt là một hệ thống tri thức nhất quán, có nguyên lý căn để là Hậu Thiên Lạc Việt phối Hà Đồ (Đây cũng là nguyên lý căn để của thuyết Âm Dương Ngũ hành). Và một hệ thống phương pháp luận liên quan đến thuyết Âm Dương Ngũ hành, mô tả và giải thích thực tiễn – là những hiện tượng quan sát được – theo khái niệm của nó. Hay nói cách khác nó có một hệ thống tri thức mô tả thực tại khách quan theo phương pháp luận và khái niệm của nó. Tất nhiên điều này chỉ có ở Phong Thủy Lạc Việt, Những di sản phong thủy còn lại từ cổ thư chữ Hán không có tính hệ thống. Chính vì tính không nhất quán và phi hệ thống trong các di sản Phong thủy từ cổ thư chữ Hán, khiến nó tự mâu thuẫn qua những phương pháp không nhất quán – quen gọi là trường phái và làm cho những khái niệm của nó trở nên mơ hồ trong việc phản ánh thực tại khách quan. 

TIÊU CHÍ I
2 * Khoa học là một phương pháp suy nghĩ và hành động nhằm vào mục đích hiểu và cảm nhận được thế giới chung quanh một cách trực tiếp hay gián tiếp, quá khứ hay hiện tại. Những phương pháp trí tuệ bao gồm linh cảm, ước đoán, tư tưởng, giả thuyết, lí thuyết, và mô hình. Những phương pháp thực tiễn bao gồm bối cảnh của nghiên cứu, thu thập dữ kiện, hệ thống hóa dữ kiện, cộng tác cùng đồng nghiệp, thí nghiệm, tìm tòi và khám phá, phân tích thống kê, viết báo cáo khoa học, trình bày trong các hội nghị khoa học, và công bố kết quả nghiên cứu.
Từ sự so sánh khoa Phong Thủy Lạc Việt với tiếu chí I thì chính hệ thống phương pháp luận của thuyết Âm Dương Ngũ hành xác định phương pháp suy nghĩ và hành động trong ứng dụng phong thủy với đối tượng của nó là nhà ở của con người. Phong thủy Lạc Việt có đầy đủ những yếu tố mà tiêu chí trên xác định: Những phương pháp trí tuệ bao gồm linh cảm, ước đoán, tư tưởng, giả thuyết, lí thuyết, và mô hình.
Tất nhiên nó cũng có bối cảnh nghiên cứu – phải nói thêm là rất phong phú gồm: Cảnh quạn môi trường, hình thể kiến trúc, bố cục không gian căn hộ, mối tương quan của con người với căn nhà….vv….- nó cũng gồm đầy đủ những yếu tố mà một phong thủy gia phải thực hiện bao gồm: Thu nhập dữ kiện, bối cảnh nghiên cứu (Gồm đối tượng nghiên cứu theo tiêu chí phong thủy: Hướng nhà, con người, cảnh quan, thời gian và không gian…vv). Tất nhiên , một phong thủy gia cũng cần có tìm tòi, khám pha 1theo tiêu chí của Phong thủy. Còn các phần sau mà tiêu chí đưa ra gồm: “viết báo cáo khoa học, trình bày trong các hội nghị khoa học, và công bố kết quả nghiên cứu” chúng tôi đã thực hiện trong hội thảo khoa học vừa qua.

TIÊU CHÍ III
3 * Khoa học dựa vào sự thật (facts). Những sự thật phải được quan sát hay thu thập bằng những phương pháp khách quan. 
Về vấn đề này, chúng tôi có thể xác định rằng: Chính hiệu quả của sự tồn tại trải hàng Thiên Niên kỷ của khoa Phong Thủy trong thực tế ứng dụng đó chính là sự thât khách quan được quan sát từ thực tế.

TIÊU CHÍ IV
4 * Khoa học dựa vào những sự thật có thể thấy, có thể nghe, có thể sờ được, chứ không dựa vào kinh nghiệm cá nhân hay suy luận theo cảm tính. Điều quan trọng và cần thiết trong khoa học là không chỉ sự thật, mà là sự thật có liên quan đến vấn đề đang được điều tra. Những sự thật này phải được thu thập (i) có tổ chức, trực tiếp, và khách quan; (ii) độc lập với lí thuyết; và (iii) một cách tin cậy để làm nền tảng cho suy luận.
Với cách thể hiện của tiêu chí này – chúng tôi xác định rằng: Những phương pháp ứng dụng của Phong Thủy Lạc Việt hoàn toàn khách quan và có những quy chuẩn khách quan từ những dữ liệu và thực tại quan sát được mà những phong thủy gia phải tuân thủ.
Họ không thể áp đặt ý chí chủ quan vào phương pháp ứng dụng của họ. Những dữ kiện thu nhập được: Tuổi chủ nhà, hướng nhà, hình thế cảnh quan, hình thể cấu trúc nhà là hoàn toàn khách quan và độc lập với phương pháp luận của khoa phong thủy và đó chính là nền tảng để ứng dụng phương pháp phong thủy – “Những sự thật này phải được thu thập (i) có tổ chức, trực tiếp, và khách quan; (ii) độc lập với lí thuyết; và (iii) một cách tin cậy để làm nền tảng cho suy luận”.

Như vậy, qua sự so sánh những phương pháp ứng dụng của khoa Phong Thủy Đông phương với tiêu chí cho một phương pháp khoa học của học giả Nguyễn Văn Tuấn, chúng ta thấy chúng hoàn toàn thỏa mãn.
Chúng tôi sẽ tiếp tục trình bày sự so sánh với các tiêu chí tiếp theo.
Còn tiếp